Sự mong mỏi mà không được thoả mãn có thể làm cho y luôn bứt rứt. Tôi biết có những người cứ đọc, đọc như người ta uống rượu. Bạn thừa nhận rằng tôi đã chọn ví dụ đó không phải vì nó có lợi đặc biệt cho thuyết của tôi chứ?
Ta hoàn toàn có thể kiểm soát bộ máy suy nghĩ của ta được. Tôi xin để bạn ở lại đó tới 6 giờ chiều. Chắc chắn nó sẽ bảo bạn rằng anh bếp đã vô ý, mà dẫu anh có lỗi đi nữa thì quạu với anh cũng chẳng ích lợi gì, chỉ thêm mất thể diện cho bạn vì người ngoài nhìn vào thấy bạn như thằng điên mà rốt cục món bò tái cũng chẳng ngon hơn được chút nào.
Chúng ta ngỡ hành động theo lý trí, trong thực tế lại hành động theo tình cảm nhiều hơn. Người ta có thể 8 giờ dắt chó đi chơi mà suốt thời giờ nói là để dạo mát óc cứ phải suy nghĩ về việc 9 giờ 15 phải đọc sách, phải về sao cho khỏi trễ như vậy còn hứng thú gì nữa? Tôi không hiểu tại sao như vậy.
Nhưng việc không dễ đâu ban nhé. Ý muốn đó có nhiều tên. Chính vì muốn thực hành chân lý sâu xa thường bị bỏ quên đó (chân lý ấy không phải tôi tự tìm ra đâu) mà tôi đã xem xét một cách thực tế và tỉ mỉ sự tiêu phí thời gian mỗi ngày.
Và cả khi ta thấy nhiệm vụ quá sức ta, ta phải chịu thua, mà ta vẫn nghĩ rằng nếu bắt sức ta làm thêm được cái gì nữa thì ta ít bất mãn hơn. Lẽ ấy có vẻ đương nhiên. Thành một anh chàng rởm là một điều rất dễ mà cũng rất tai hại.
Tôi chắc chắn có nhiều người rất tốt, nếu bắt buộc lựa chọn trong hai điều, một là đọc tập "Thiên đàng đã mất" (tập thơ của Milton - người Anh kể về tổ tiên loài người phải đày xuống cõi trần. Bảo rằng trí óc bạn không thể tập trung vào một tư tưởng là không có căn cứ. Nếu bạn nghĩ rằng có thể bỏ ra bảy giờ rưỡi mỗi tuần để gắng sức một cách đều đều và nghiêm trang mà vẫn giữ được lối sống cũ thì bạn làm đấy.
Bạn có thể nghiên cứu riêng về một loại âm nhạc nào (như loại hợp tấu chẳng hạn). Chính bạn là người tôi muốn khuyên đấy. Sau cùng bạn lên giường, mệt phờ vì công việc ban ngày.
Nhưng thế nào bạn cũng phải chú ý tới bổn phận đó vào một lúc khác. Tôi la lớn lên như vậy. Tôi không thể có cái ý cung cấp cho công việc đó ba bốn chục phút liên tiếp vô cùng tĩnh mịch.
- Vâng, bất kỳ cái gì cũng giản dị như vậy. Sau cùng bạn lên giường, mệt phờ vì công việc ban ngày. Vậy bạn phải tiến chầm chậm.
Vì vậy, theo thiển ý, công việc phải làm trước hết trong ngày là coi chừng bộ óc ta làm việc. Suy nghĩ về lẽ nhân quả, người ta sẽ mất vẻ mặt vô lý, không thấy bực mình hay đau khổ khi gặp nghịch cảnh, người ta sẽ thấy nỗi khổ ở đời giảm đi mà niềm vui thì tăng lên. Hôm đó, bạn không bỏ ra 45 phút để sửa soạn đi ngủ.